HUKUK KÖŞESİ

SIK SORULAN SORULAR

SORU 1 -İdari yargı davaları ve süreleri hakkında bilgi verirmisiniz?

CEVAP 1 - 2577 sayılı idari yargılama usulü kanununun 4001 sayılı kanunla değişik 2.maddesinde sayılan idari yargı dava türleri şunlardır.

A)( 2577 s.k.nunun 4577 sayılı kanunla değişik bendi ) idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için, menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptal davaları

B) idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları muhtel olanlar (ihlal edilenler) tarafından açılan tam yargı davaları,

C) (2577 s.k.nunun 4482 s.k.ile değişik bendi) ……idari sözleşmelerden dolayı ………

A ve B paragraflarında belirtilen davalar yazımızın konusu içindedir. C bendi bu yazının konusunun dışındadır.

İptal ve tam yargı davasına bir üçüncü dava çeşidi olarak kabul edilen ve idari bir işlemle menfaati ihlal edilen ve bu ihlal sonucu maddi kayba uğrayan ya da işlem tesis edildiğinde iktisap edeceği maddi (para ile ölçülebilen, parasal) değerlerden mahrum kalan kişilerin açabileceği “iptal ve tam yargı davası”nı ekleyebiliriz.

Bu davaların açılması, görülmesi ve temyizi kendine özgü kurallara tabidir. Bu kurallar bir hakkın kazanımı veya zayi edilmesi yönüyle çok önemlidir ve hayatidir.

İptal davası ve tam yargı davası ayrı ayrı sürelere tabidir. İptal davası açmak için idari işlemin tebliğinden itibaren süre (danıştaya göre bir öğretmen yeni görev yerinde fiilen görevine başlarsa dava açma süresi işlemeye başlar.) 60 gündür. Tebligat kanuna göre tebliğ edilen gün hesaba katılmaz ve tebliğ edildiği günden sonra 60 günlük süre işlemeye başlar. Bu 60 günlük sürenin sonunda dava açılmadığı takdirde kişi o işlemle ilgili bir daha dava açamaz. Bu sebeple 60 gün içinde idari işemin iptali için dava açılması şarttır. Dava açmayıp idareye başvurulması da imkan dahilindedir ama dava şartı değildir.

Bu paragrafta açıklayacağımız husus sonra gelen paragraf için geçerlidir. Bu sürelere uyulmazsa dava “idari merci tecavüzü” gerekçesiyle usulden reddedilir.

Doğrudan doğruya tam yargı davasını açmadan önce idareye başvurarak, talepler neler ise istenir ve beklemeye başlanır. Aslında bu süreç idarelerin yaptıkları işlemlerde yanlışlık varsa bunu görüp düzeltmeleri için verilen bir süredir. Yani idare 60 gün içinde işlem hatalı diye istem sahibinin taleplerini kabul edebilir, talebi reddedip kendi işleminin haklı olduğu kanısında olabilir ya da hiçbir cevap vermeyerek sessiz kalabilir. İlk iki halde sorun yok. Ya hak alınır ve dava açılmadan uyuşmazlık sona erer ya da red cevabı alınır ve yargı süreci başlatılır. Ancak üçüncü halde idare hiçbir cevap vermez ve sessiz kalmayı tercih edebilir. Bu halde ortada ne kabul ne de red kararı vardır. Bu duruma kanun açıklık getiriyor ve 60 gün içinde cevap vermeyen idarenin bu fiilini red olarak kabul ediyor ve sessiz kalmanın sonucunda istem sahibi kişinin bunu red kabul edip dava açabileceğini belirtiyor. İdareye başvurudan sonra geçen 60 günün sonundan başlayarak 60 gün içinde dava açılmazsa bir daha dava açılamaz.

İptal davası, yukarıda da belirtildiği gibi, bir idari işlemin beş unsurundan birinin sakat olduğu düşünüldüğünde açılan ve sadece işlemin iptalinin istenebildiği bir davadır.

Tam yargı davalarında dava zamanaşımı zarar öğrenildiğinden itibaren 1 yıl her halükarda 5 yıldır.bu sürelerde dava açılmaz ya da idareye başvurulmazsa dava açma hakkı müruruzamana uğrar. Tam yargı davaları idarenin eylemlerinden kaynaklanan zararların tazmini için açılan bir tazminat davasıdır aslında. Ancak idari yargıdaki adı doğrudan doğruya tam yargı davası olarak da bilinir.

Esasen tam yargı davası olan, ancak burada zarar idarenin eyleminden değil de idarenin tesis edip uyguladığı bir idari işlemden kaynaklandığı için iptal ve tam yargı davası adını alan bir dava daha vardır. Bu aslında ayrı bir dava türü olmayıp zararı ortaya çıkaran şeyin idari bir işlem olması hai içindir. Bu davayı açmayıp önce iptal davası sonra ise tam yargı davası açılması da imkan dahilindedir. Burada da yine yukarıda belirttiğimiz süreç işlemektedir.

Özet:

ANA SAYFA